رله های حفاظتی ترانسفورماتور
رله فشارشکن: این رله درترانس های قدرت مورداستفاده قرار میگیرد وبرروی ترانس نصب میشود وبرای هر10000گالن یک رله فشارشکن مورداستفاده قرار میگیرد .این رله زمانی درداخل ترانس عمل میکند که فشارروغن ازحدمجاز بیشترشودالبته ظرفیت وقدرت ترانس هم بستگی دارد .درگذشته عملکرد این رله ها به گونه ای بوده است که یک صفحه دیافراگمی شکل رابین تانک اصلی ورله فشاری قرارمی دادند ویک تیغه چاقویی شکل برروی این دیافراگمقرار داشت کهدراثرفشارزیاد وبالاآمدن صفحه دیافراگم وبرخوردباتیغه چاقوییباعث پاره شدن صفحه دیافراگمی می شود وبخاطر همین فشارروغن باخارج شدن روغن ازمحل رله فشاری متعادل میگشت .عیب بزگ این رله ها این بود که اگرفشارمتعادل میگشت. امابخاطرداشتن یک منفذه خروج برروی ترانس دراثرپاره شدن صفحه دیافراگمی تمامی روغن درکنسواتور وبوشینگ ها تا رسیدن به سطح رله کنسرواتور وبوشینگ ها تا رسیدن به سطح رله فشاری می بایسی تخلیه شود.
رله جانسون(johson relay):درترانس های قدرت دستگاهی وجود دارد که باکمک سیم پیچ فشارقوی ولتاژفشارضعیف ترانسفورماتور راتنظیم می نمایید. این کار باعث می شود که ولتاژخروجی تقریبا ثابت باقی بماند وهمچنین تغییرات ولتاژطرف فشارقویتاثیرمهمی بروری ولتاژمصرف کننده نگذارد. دستگاهی که وظیفه این کار را دارد تپ چنجرمی باشد این دستگاه درمحظفه جداگانه ای درداخل ترانسفورماتور قرارداشته باشد وبه وسیله مایع مخصوص مانند روغن عایق کاری گردد.دراثرهرگونه اتصال ویاعیبی برروی این دستگاه مایع داخلی آن منبسط می شود وباعث خسارتی می گردد برای جلوگیری ازاین امروحفاظت تپ چنجر ازرله ای به نام جانسون استفاده می شود این رله ازطریق مجرایی بربدنه تب چنجر نصب شده وبه محض بروزهرگونه عیب یااتصالی درمحفظه داخلی دستگاه تحریک شده وباعث قطع سریع تب چنجر می شود .
(Oil Temperature Relay) رله درجه حرارت روغن
هر دستگاهي که با مايع مخصوصي مانند روغن خنک کاري شود مجهز به رله بوده که نشان دهنده درجه حرارت روغن مزبور مي باشد. اين رله ها بيش به صورت رله هاي پيچشي حرارتي بوده و بر روي ترانس های قدرت نصب مي گردد.در بعضي از مدلهاي اين رله از کليد هاي الکتريکي کوچکي مانند کليد هاي جيوه اي استفاده شده است . کليد هاي نام برده شده در درجه حرارت مشخصي باعث تحريک مدار هشدار و در مواردي باعث قطع مدار ورودي و يا مدار برق مصرف کننده مي شود. ممکن است همراه با عقربه نشان دهنده رله يک عقربه قرمز رنگي بکاررفته باشد . اين عقربه از خود حرکتي نداشته و توسط عقربه اصلي رله حرکت نموده و مقدار ماکزيمم درجه حرارت مايع را نشان مي دهد
رله درجه حرارت سيم پيچها ( Winding Temperature Relay): اين رله براي مشخص نمودن درجه حرارت سيم پيچهای ترانس بکار مي رود. معمولا ازدو قسمت تشکيل شده است که يک قسمت درست شبيه رله انعکاسي بوده و قسمت دوم شامل يک عدد ترانسفورماتور جريان و يک عدد عضو حرارتي ميباشد. ترانسفورماتورجريان نام برده شده برروي يکي از فازهاي خروجي ترانسفورماتور قدرت(معمولا فاز وسط) نصب شده و متناسب با مقدار شدت جريان خروجي از ترانسفورماتور قدرت و متناسب با نسبت تبديل آن،جرياني را به قسمت عضو حرارتي رله ارسال میکند . بنابراين رله مزبور علاوه بر اينکه تحت تاثير قسمت انعکاسي قرار مي گيرد،عضو حرارتي آن نيز گرم شده وهمزمان انجام میگیرد. اين دو قسمت باعث چرخش محوري در رله مي شود.چرخش محور مزبور در رله باعث عملکرد کليدهاي جيوه اي که برروي ان قرار گرفته شده انجام میگیرد و مي توان از اين کليدها براي مدارهاي مختلف ودرنهایت قطع برق ورودي ترانسفورماتور قدرت استفاده نمود.اين رله داراي سه کليد جيوه اي بوده و اين کليد ها با زاويه هاي متفاوتي بر روي محور گردان رله نصب شده اند. اين امر باعث مي شود در اثر چرخش محور رله کليدها به ترتيب با فاصله زماني خاصي متناسب با ميزان درجه حرارت سيم پيچ ها عمل نمايد.کليد جيوه اي اول برای تحريک مدار پنکه های خنک کننده ترانسفورماتورقدرت وکليد جيوه اي دوم براي تحريک مدار هشداردهنده ودرصورت زیاد شدن درجه حرارت سيم پيچ ها کليد سوم باعث قطع مدار مي گردد.
